کتاب زن در قرآن

 کتاب زن در قرآن, حسین بستان, پژوهشگاه حوزه و دانشگاه

برشی از کتاب:

۱-۴-۴ محرمیت به موجب قاعده محرمیت ازدواج با تعدادی از خویشاوندان ممنوع است. گستره محرمیت در جوامع گوناگون یکسان نیست ولی در بیشتر فرهنگ ها پدر و دختر مادر و پسر و برادر و خواهر با یکدیگر محرم به شمار می آیند. ملاک محرمیت در این موارد خویشاوندی نزدیک نسبی است که بر پایه همخونی افراد استوار است اما ملاک های دیگری شامل خویشاوندی سببی و رضاعی و در پاره ای فرهنگها فرزند خواندگی، موجب سرایت محرمیت به افرادی خارج از دایره خویشاوندان نسبی نیز میشوند.

قرآن کریم محرمیت نسبی سببی و رضاعی را به رسمیت شناخته اما محرمیت ناشی از فرزند خواندگی را بی اعتبار دانسته است. بر حسب آیه حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهَاتُكُمْ وَبَنَاتُكُمْ وَأَخَوَاتُكُمْ وَ عمانكُمْ وَ خالاتكم و ... حرام شد بر شما مادرانتان و دختران و خواهران، و عمه ها، و خاله هایتان و...» به ضمیمه روایاتی که از پیامبر گرامی و امامان معصوم در این باره نقل شده مرد با سه دسته از زنان نمی تواند ازدواج کند . زنانی که رابطه نزدیک نسبی با وی دارند مانند مادر مادر بزرگ دختر و دختران پسر با دختر خواهر و دختران او دختر برادر و دختران او عمه و خاله ۲ زنانی که از طریق رضاع و شیردهی این نسبتها را با شخص پیدا می کنند، مانند مادر رضاعی خواهر رضاعی و.... ۳. مادرزن و عروس که به ترتیب با داماد و پدر شوهر محرم می شوند. خواهر زن نیز هر چند از محارم به شمار نمی آید اما حرمت مشروط پیدا می کند، به این معنا که ازدواج مرد با دو خواهر به طور هم زمان جانز نیست ولی اگر مردی همسرش را طلاق دهد و عده او بگذرد یا همسرش از دنیا برود میتواند با خواهر او ازدواج کند.

اما درباره فرزند خواندگی قرآن کریم در چند آیه به این موضوع پرداخته و آن را از حیث آثار حقوقی از جمله محرمیت بی اعتبار دانسته است. در یک مورد با صراحت می فرماید: «و ما جَعَلَ أَدْعِيَاءَكُمْ أَبناء كُم " خداوند فرزند خوانده های شما را فرزندانتان قرار نداده است و نیز می فرماید: «ادْعُوهُمْ لِآبَائِهِمْ هُوَ أَقْسَطُ عِندَ الله؛ آنان را به نام پدران واقعی شان بخوانید، زیرا این کار نزد خداوند به عدالت نزدیک تر است و در آیه «لكن لا يَكُونَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ حَرَجٌ فِي أَزْوَاجِ أدْعِبَائِهِمْ إِذَا قَضَوْا مِنْهُنَّ وَطَرًا، ازدواج مرد با همسر سابق پسرخوانده را مجاز اعلام کرده و...